Wat zijn uw rechten als u valt door nalatigheid van een wegbeheerder? Wie is er aansprakelijk?

Door: Lisa Fluit
Leestijd: 4 minuten

Een fietstocht kan een vervelende wending krijgen wanneer u onverwacht ten val komt door een obstakel op de weg of een defect, zoals een losliggende stoeptegel, een diepe kuil of gladde bladeren. Het lijkt vaak alsof u simpelweg pech heeft gehad, maar wist u dat de wegbeheerder in bepaalde gevallen aansprakelijk kan zijn voor uw val en de daaruit voortvloeiende schade? In deze blog leggen we uit wanneer een wegbeheerder aansprakelijk kan worden gesteld voor een fietsongeluk, welke juridische regels hierop van toepassing zijn en wat u kunt doen om uw schade vergoed te krijgen.

Wie is de wegbeheerder en wat zijn diens verplichtingen?
De verantwoordelijkheid voor de staat van de wegen ligt bij de wegbeheerder. In Nederland kunnen wegbeheerders verschillende instanties zijn, afhankelijk van de weg waarop u fietst. Gemeenten zijn doorgaans verantwoordelijk voor lokale en stedelijke wegen, provincies voor provinciale wegen en Rijkswaterstaat voor snelwegen en rijkswegen. De verplichtingen van een wegbeheerder staan in artikel 6:174 van het Burgerlijk Wetboek. Dit artikel bepaalt dat de wegbeheerder aansprakelijk is voor schade die ontstaat door een gebrek aan de weg, tenzij hij kan aantonen dat hij voldoende maatregelen heeft getroffen om het gebrek te voorkomen of te verhelpen.

Wanneer is er sprake van een gebrek aan de weg?
Een gebrek aan de weg is een gevaarlijke situatie waarbij de weg niet voldoet aan de eisen die men daar normaal gesproken aan stelt. Denk bijvoorbeeld aan losliggende tegels, diepe kuilen, slecht onderhoud, gladheid door bladeren of een slecht verlichte weg. Als een fietser ten val komt door zo’n gebrek, kan de wegbeheerder aansprakelijk worden gesteld voor de schade die hierdoor is veroorzaakt.

In de rechtspraak wordt het begrip ‘gebrek’ ruim opgevat. Daarin wordt vastgesteld dat een wegbeheerder al aansprakelijk kan zijn wanneer hij niet de nodige zorg heeft betracht om de weg veilig te houden. Dit betekent dat wegbeheerders niet alleen verantwoordelijk zijn voor het aanleggen van veilige wegen, maar ook voor het onderhouden en tijdig herstellen van gebreken.

Wanneer is de wegbeheerder aansprakelijk?
De wegbeheerder is niet altijd automatisch aansprakelijk voor een fietsongeluk. Er zijn enkele voorwaarden waaraan voldaan moet worden om aansprakelijkheid vast te stellen:

1. Er moet sprake zijn van een gebrek aan de weg.
   Zoals hierboven besproken, moet het ongeval veroorzaakt zijn door een gevaarlijke situatie op de weg die niet voldoet aan de eisen van veiligheid en onderhoud. Dit kan een fysieke beschadiging van de weg zijn, zoals een gat in de weg, maar ook een object dat zich op de weg bevindt, zoals een omgevallen boom of losliggend grind.
2. Het gebrek moet de oorzaak van de schade zijn.
   Er moet een direct verband zijn tussen het gebrek aan de weg en uw valpartij. Het is belangrijk dat u kunt aantonen dat het obstakel of defect op de weg de oorzaak was van uw val. Bijvoorbeeld, als u uitglijdt over natte bladeren, moet u kunnen bewijzen dat deze bladeren niet tijdig waren opgeruimd door de wegbeheerder.
3. De wegbeheerder moet zijn zorgplicht hebben geschonden.
   De wegbeheerder heeft een zorgplicht om de weg in goede staat te houden. Dit betekent dat de wegbeheerder voldoende maatregelen moet treffen om gevaarlijke situaties te voorkomen, zoals regelmatig onderhoud en het tijdig herstellen van schade. Als de wegbeheerder nalaat deze zorgplicht na te komen, kan hij aansprakelijk zijn voor de schade.

Wanneer is de wegbeheerder niet aansprakelijk?
Wegbeheerders kunnen niet in alle gevallen verantwoordelijk worden gesteld voor schade. De belangrijkste uitzondering is wanneer de wegbeheerder kan aantonen dat hij al het mogelijke heeft gedaan om het gebrek te voorkomen of te herstellen. Dit wordt vaak aangeduid als het ‘overmacht-verweer’.

Een wegbeheerder kan bijvoorbeeld niet aansprakelijk worden gehouden voor een gebrek dat kort voor het ongeval is ontstaan en waar hij nog geen kennis van had. Stel dat er een boom omvalt door een storm, waardoor u ten val komt. Als de wegbeheerder redelijkerwijs nog niet de kans heeft gehad om de boom op te ruimen, kan hij mogelijk aan aansprakelijkheid ontkomen.

Daarnaast speelt de eigen verantwoordelijkheid van de fietser een rol. Als u bijvoorbeeld hard fietst op een slecht onderhouden weg of bewust een gevaarlijke situatie negeert, kan de rechter oordelen dat u zelf deels aansprakelijk bent voor het ongeval. Dit heet ‘eigen schuld’ en kan leiden tot vermindering van de schadevergoeding op grond van artikel 6:101 Burgerlijk Wetboek.

Hoe kunt u uw schade verhalen?
Als u betrokken raakt bij een fietsongeluk door een gebrek aan de weg, is het belangrijk om de volgende stappen te ondernemen om uw schade te verhalen:

1. Verzamel bewijs
   Maak foto’s van de situatie, het gebrek aan de weg en eventuele verwondingen. Noteer ook de gegevens van getuigen die kunnen bevestigen dat de val werd veroorzaakt door een obstakel of defect.
2. Meld het ongeval bij de wegbeheerder
   Het is belangrijk om het ongeval zo snel mogelijk te melden bij de verantwoordelijke wegbeheerder, zodat deze op de hoogte is van het gebrek en u uw claim kunt indienen.
3. Schakel juridische hulp in
   Het verhalen van schade op de wegbeheerder kan een complex proces zijn. Het is daarom verstandig om een jurist of advocaat in te schakelen die gespecialiseerd is in aansprakelijkheidsrecht.

Juridische ondersteuning bij een val met uw fiets
Een val met de fiets door een obstakel of defect aan de weg kan ernstige gevolgen hebben. Mocht u een dergelijk ongeluk hebben meegemaakt, dan is het belangrijk om uw rechten te kennen en juridische hulp in te schakelen om uw zaak te versterken. U kunt bijvoorbeeld contact opnemen met een van onze experts. Onze ervaren juristen denken met u mee en onderzoeken of er in uw geval sprake is van aansprakelijkheid. Als dat zo is, begeleiden we u graag bij het verhalen van uw schade.