Opstalbezitter aansprakelijk voor val van glazenwasser: wat zegt de rechter?

Door: Lisa Fluit
Leestijd: 4 minuten

Een noodlottige werkdag met verstrekkende gevolgen

Wat een routineklus had moeten zijn, veranderde voor een glazenwasser in een leven veranderend ongeval. Op een heldere oktoberdag in 2022 was hij bezig met het reinigen van de gevel van een bedrijfspand. Voor dit werk gebruikte hij een zogeheten tucker-systeem, waarmee ramen vanaf de grond of een verhoging kunnen worden gereinigd. Om de gevel goed te bereiken, besloot hij op de luifel boven de entree van het pand te gaan staan. Deze constructie bestond uit een stalen U-profiel waarin roosters waren gemonteerd en diende als zonneluifel. De glazenwasser had geen reden om te twijfelen aan de stevigheid van deze constructie.

Dat bleek echter een misvatting. Tijdens zijn werkzaamheden schoot een van de roosters los. Hij viel ruim twee meter naar beneden en liep daarbij een indrukwekkende lijst aan ernstige verwondingen op: een schedelbreuk, een gebroken oogkas, meerdere ruggenwervelfracturen, zes gebroken ribben, een verbrijzeld sleutelbeen, een gebroken hand, een klaplong en meerdere hersenbloedingen. Ook kreeg hij te maken met zware psychische klachten door het hersenletsel. Sinds de val is hij volledig arbeidsongeschikt en ontvangt hij geen arbeidsongeschiktheidsuitkering. De glazenwasser stelde de eigenaar van het pand aansprakelijk voor zijn letselschade.

De standpunten van partijen: was de luifel gebrekkig?
De glazenwasser betoogde dat de luifel niet voldeed aan de eisen die men redelijkerwijs aan een veilig bouwwerk mag stellen en dat de eigenaar daarom verantwoordelijk is voor de schade. Hij verzocht de rechtbank in een deelgeschilprocedure om uit te spreken dat de eigenaar aansprakelijk is en dat een voorschot moet worden verstrekt op de schadevergoeding.

De eigenaar betwistte echter iedere vorm van aansprakelijkheid. Volgens hem was de luifel nooit bedoeld om op te staan. De glazenwasser had volgens de eigenaar op eigen initiatief een onveilige situatie gecreëerd door op de luifel te gaan lopen, wat ertoe zou hebben geleid dat het rooster loskwam. Daarnaast stelde de eigenaar dat de hoogte van de luifel onder de grens viel waarbij bepaalde veiligheidsmaatregelen verplicht zijn. Daarmee vond hij dat er geen sprake was van een gebrek.

De juridische toets: artikel 6:174 Burgerlijk Wetboek
De rechtbank boog zich over de vraag of de eigenaar van het pand aansprakelijk was op basis van artikel 6:174 Burgerlijk Wetboek. Dit artikel legt een risicoaansprakelijkheid op aan de bezitter van opstallen. Het houdt in dat de eigenaar verantwoordelijk is wanneer schade ontstaat door een gebrek aan een gebouw of bouwwerk.

Van een gebrek is sprake wanneer de opstal niet de veiligheid biedt die men in de gegeven omstandigheden mag verwachten. Voor die aansprakelijkheid is niet vereist dat de eigenaar wist of had moeten weten dat er iets mis was met de constructie. Alleen wanneer zelfs een zorgvuldig handelende eigenaar het gebrek niet had kunnen ontdekken of het ongeval niet had kunnen voorkomen, vervalt de aansprakelijkheid.

De luifel voldeed niet aan de te verwachten veiligheidsnormen
De rechtbank kwam tot het oordeel dat de luifel gebrekkig was. De constructie wekte namelijk de indruk dat men er veilig op kon lopen. Er waren geen waarschuwingen aangebracht en er waren geen zichtbare aanwijzingen dat het rooster onvoldoende stevig was verankerd. De glazenwasser had dan ook geen reden om te veronderstellen dat er gevaar bestond.

De oorzaak van het ongeval lag in de wijze waarop het rooster was bevestigd. De klemmen waarmee het rooster aan het U-profiel vastzat, bleken niet goed aangedraaid. Hierdoor kon het rooster verschuiven en uiteindelijk loskomen. De rechtbank vond dat een gebruiker ervan mocht uitgaan dat een dergelijk element deugdelijk is bevestigd. Daardoor is volgens de rechtbank sprake van een gebrek aan de opstal.

Het verweer dat de glazenwasser het rooster zelf zou hebben losgetrapt of verschoven, overtuigde de rechtbank niet. Zelfs wanneer het verschuiven van het rooster verband hield met het lopen op de luifel, zou dat niet tot aansprakelijkheidsuitsluiting leiden, omdat het rooster bij een correcte bevestiging helemaal niet had mogen verschuiven. Ook de poging van de eigenaar om zich te beroepen op de uitzonderingsregel – waarin hij stelde dat het incident zelfs met kennis van het gebrek niet te voorkomen zou zijn geweest – vond geen gehoor. De rechtbank volgde dit verweer niet, omdat het loskomen van het rooster eenvoudig voorkomen had kunnen worden door een degelijke bevestiging.

Geen sprake van eigen schuld aan de zijde van de glazenwasser
De rechtbank wees eveneens het beroep op eigen schuld af. De glazenwasser mocht vertrouwen op de constructieve stevigheid van de luifel. Omdat er voor hem geen zichtbare waarschuwing of aanwijzing was dat de luifel niet bedoeld was om op te lopen, treft hem geen verwijt. De schade is volgens de rechtbank uitsluitend veroorzaakt door de gebrekkige toestand van de opstal en niet door zijn handelen.

De uitkomst: aansprakelijkheid en voorschot toegewezen
De rechtbank stelde vast dat de eigenaar aansprakelijk is voor alle schade die voortvloeit uit het ongeval. Daarnaast werd een voorschot van € 25.000 toegewezen, waarmee de glazenwasser direct financiële ruimte krijgt om noodzakelijke kosten op te vangen. Over verdere schadevergoeding zal in een later stadium worden beslist.

Hulp nodig bij letselschade of aansprakelijkheid?
Wanneer u letselschade heeft opgelopen door een onveilige opstal of een ander ongeval, is het verstandig om juridisch advies in te winnen. De financiële en emotionele gevolgen kunnen enorm zijn, en het is belangrijk dat u krijgt waar u recht op heeft. Neem gerust contact op voor een adviesgesprek of verdere ondersteuning bij uw claim met één van onze experts. Wilt u direct weten waar u mogelijk recht op heeft, dan kunt u de letselschadetest van Stipt letselschade invullen.