Letselschade bij de installatie van zonnepanelen

Door: Lisa Fluit
Leestijd: 3 minuten

hoe zit het met de juridische aansprakelijkheid en bescherming van werknemers?

De installatie van zonnepanelen is de afgelopen jaren explosief toegenomen omdat men de over wil schakelen op duurzame energiebronnen. Hoewel zonnepanelen een positieve bijdrage leveren aan het milieu, brengt de installatie ervan aanzienlijke risico’s met zich mee, vooral voor de monteurs die op daken werken. De laatste jaren is er een alarmerende toename van ongevallen tijdens de installatie van zonnepanelen. Hierbij lopen werknemers niet zelden ernstige letselschade op. Dit roept belangrijke juridische vragen op over de aansprakelijkheid en de naleving van veiligheidsvoorschriften.

Stijging van het aantal ongevallen tijdens installatie van zonnepanelen
Volgens rapporten van de Nederlandse Arbeidsinspectie uit 2023 is het aantal ongevallen tijdens de installatie van zonnepanelen de afgelopen jaren fors gestegen. Meer dan veertig ongevallen (van valpartijen tot elektrische schokken) vonden er in anderhalf jaar tijd plaats bij installatie van zonnepanelen. En in drie jaar tijd hadden drie ongevallen een dodelijke afloop. Vooral het feit dat het werk op grote hoogte plaatsvindt, brengt grote risico’s met zich mee. Een simpele misstap kan al kan leiden tot ernstige of zelfs fatale verwondingen.

De stijging van het aantal ongelukken is deels te wijten aan de snelle groei van de zonne-energiemarkt. Dat heeft geleid tot een grotere vraag naar installateurs. Hierdoor komen onervaren werknemers en onvoldoende getrainde krachten vaker in gevaarlijke situaties terecht. Bovendien blijkt uit onderzoeken van de Arbeidsinspectie dat veel installateurs de veiligheidsvoorschriften niet strikt naleven en dat vergroot de kans op ongevallen.

Juridische aansprakelijkheid bij letselschade
Wanneer een werknemer letselschade oploopt tijdens de installatie van zonnepanelen, rijst haast automatisch ook de vraag wie aansprakelijk is voor de geleden schade. In de meeste gevallen ligt de aansprakelijkheid bij de werkgever, die volgens de wet verplicht is om te zorgen voor een veilige werkomgeving. Deze verplichting vloeit voort uit de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) en het Arbeidsomstandighedenbesluit. Daarin staan specifieke regels voor het werken op hoogte.

Artikel 3.16 van het Arbeidsomstandighedenbesluit: Werken op Hoogte
Artikel 3.16 van het Arbeidsomstandighedenbesluit stelt strikte eisen aan het werken op hoogte. De werkgever is verplicht om maatregelen te nemen die het risico op vallen minimaliseren. Dit kan bijvoorbeeld door het plaatsen van valbeveiliging, het gebruik van veiligheidslijnen, en het trainen van werknemers in veilig werken op hoogte. Indien een werkgever deze verplichtingen niet nakomt en een werknemer als gevolg daarvan letselschade oploopt, kan de werkgever aansprakelijk worden gesteld voor de schade.

Verantwoordelijkheid van de werkgever
De werkgever heeft een zware verantwoordelijkheid als het gaat om het beschermen van werknemers tegen risico’s op de werkvloer. Naast de wettelijke verplichtingen uit de Arbowet en het Arbeidsomstandighedenbesluit is de werkgever op grond van artikel 7:658 lid 1 Burgerlijk Wetboek ook verplicht te zorgen dat de werknemer veilig kan werken. De werkgever moet in het kader van deze zorgplicht onder andere regelen dat de werkplek en werkmaterialen veilig zijn.

Ook moet de werkgever de werknemer informeren en aanwijzingen geven over veilig werken. Als de werkgever deze verplichting niet nakomt, dan is hij aansprakelijk voor de schade die de werknemer lijdt tijdens zijn werk (zie ook: artikel 7:658 lid 2 Burgerlijk Wetboek).

Indien een werkgever nalaat om deze veiligheidsmaatregelen te implementeren, kan hij niet alleen aansprakelijk worden gesteld voor de letselschade, maar ook strafrechtelijk worden vervolgd. Bovendien kan de Nederlandse Arbeidsinspectie sancties opleggen, zoals boetes of het stilleggen van werkzaamheden, totdat de veiligheid op de werkvloer is gewaarborgd.

Preventieve maatregelen voor veilig werken op hoogte
Het voorkomen van ongevallen tijdens de installatie van zonnepanelen begint bij een proactieve benadering van veiligheid door de werkgever. Enkele belangrijke preventieve aspecten zijn:

1. Valbeveiliging: Het gebruik van stevige steigers, vangnetten en persoonlijke valbeschermingssystemen om te voorkomen dat werknemers van daken vallen.
2. Training: Regelmatige training van werknemers in veilig werken op hoogte, inclusief het correct gebruik van valbeveiliging en andere beschermingsmiddelen.
3. Risico-inventarisatie: Voordat werkzaamheden op hoogte plaatsvinden moet een grondige risico-inventarisatie worden uitgevoerd om potentiële gevaren te identificeren en te beperken.
4. Veiligheidsbewustzijn: Het bevorderen van een cultuur van veiligheidsbewustzijn onder werknemers, zodat zij altijd alert zijn op de risico’s en bereid zijn om voorzorgsmaatregelen te nemen.

Strengere controles door de arbeidsinspectie
In reactie op de stijging van het aantal ongevallen heeft de Nederlandse Arbeidsinspectie aangekondigd dat zij strengere controles zal uitvoeren bij bedrijven die zonnepanelen installeren. Hierbij wordt vooral gekeken naar de naleving van de regels voor werken op hoogte. Bedrijven die de regels overtreden, kunnen rekenen op zware sancties. Deze verscherpte handhaving is bedoeld om het aantal ongevallen te verminderen en ervoor te zorgen dat werkgevers hun verplichtingen serieus nemen.

Juridisch advies
Heeft u als werknemer letselschade opgelopen bij de installatie van zonnepanelen en vraagt u zich af wie er aansprakelijk is? Dan raden we u aan contact op te nemen met een van onze experts. Wij doen er vervolgens alles aan om uw schade te verhalen op de tegenpartij zonder dat we hiervoor kosten bij u in rekening brengen. Op onze website kunt u eenvoudig een test invullen om te kijken of u recht heeft op vergoeding van uw letselschade.