Congregatie mag geen schade vorderen in deelgeschil na ongeval zuster

Door: André Rotte
Leestijd: 2 minuten

Wanneer een ernstig ongeval het leven volledig op z’n kop zet, komt er veel op slachtoffers en hun omgeving af. Soms is niet alleen de benadeelde zelf getroffen, maar ook een organisatie of gemeenschap waar die persoon deel van uitmaakt. Maar wie mag dan eigenlijk schade vorderen? De uitspraak van de Rechtbank Oost-Brabant van 17 oktober 2025) maakt dat scherp duidelijk. In deze zaak probeerde een religieuze congregatie vergoeding te krijgen voor kosten die zij had gemaakt na een zwaar ongeval van één van haar zusters. De rechtbank wees dat verzoek af – en dat is juridisch en praktisch interessant.

De zaak: een ernstig ongeval en onverwachte kosten
Een 84-jarige zuster van de Congregatie der Zusters van Barmhartigheid van Ronse werd tijdens een fietstocht van achteren aangereden door een bromfiets. De gevolgen waren ernstig: de zuster liep zwaar schedel-hersenletsel op en moest langdurig worden opgenomen in het ziekenhuis en een zorginstelling. Binnen de congregatie vervulde zij verschillende taken – bestuurlijk, organisatorisch en religieus – die tijdelijk moesten worden overgenomen door anderen.

De congregatie stelde dat deze vervanging aanzienlijke kosten met zich meebracht, ruim €124.000 in totaal, en wilde die schade vergoed krijgen van de aansprakelijke partij. De verzekeraar had de aansprakelijkheid voor het ongeval erkend, maar betwistte dat de congregatie deze schade kon vorderen binnen een deelgeschilprocedure.

De beslissing van de rechtbank
De rechtbank stelde de verzekeraar in het gelijk. Volgens de wet is een deelgeschilprocedure bedoeld voor de rechtstreekse benadeelde – in dit geval de zuster zelf. Een rechtspersoon, zoals de congregatie valt daar niet onder.

De argumentatie van de congregatie dat door de gelofte van armoede het vermogen van de zuster onderdeel zou zijn van het congregatievermogen, vond de rechtbank onvoldoende. De schadepost betrof immers kosten die de congregatie zelf had betaald. Daarmee ging het niet om persoonlijke schade van de zuster, maar om kosten van een derde.

Hoewel de aansprakelijkheid voor het ongeval dus vaststond, kon de congregatie de gemaakte vervangingskosten niet verhalen via het deelgeschil. Wel bepaalde de rechtbank dat de verzekeraar de kosten van de deelgeschilprocedure moest vergoeden, die werden begroot op ruim €8.400,00

Wat betekent dit voor de letselschadepraktijk?
In deelgeschilprocedures draait het om schade die rechtstreeks door het slachtoffer wordt geleden. Zodra een organisatie – bijvoorbeeld een werkgever, verzekerde, zorgverzekeraar vereniging of religieuze gemeenschap – kosten maakt naar aanleiding van het letsel van een lid of werknemer, betekent dat dat die kosten niet binnen dezelfde procedure kunnen worden gevorderd.

De rechtbank maakt duidelijk dat alleen het slachtoffer zelf bevoegd is om in een deelgeschil een vordering in te dienen. Kosten die door derden worden gedragen, vallen daarbuiten. Voor rechtspersonen die financiële gevolgen ondervinden van het letsel van een individu, blijft slechts de mogelijkheid om via een afzonderlijke civiele procedure vergoeding te vragen, mits daar natuurlijk een rechtsgrond voor bestaat.

Juridisch advies
Voor slachtoffers en belangenbehartigers is deze uitspraak een belangrijk waarschuwingssignaal. Een letselschadezaak staat of valt niet alleen met de vraag wie aansprakelijk is, maar ook met wie de schade daadwerkelijk mag vorderen. Wordt een deelgeschil ingediend door de verkeerde partij, dan kan de rechter de zaak niet inhoudelijk behandelen – hoe duidelijk de aansprakelijkheid ook is.

Bij twijfel is het verstandig om vroegtijdig advies in te winnen. Dat kan veel tijd, kosten en frustratie besparen – en ervoor zorgen dat de juiste persoon op de juiste manier de vergoeding krijgt waar zij recht op heeft. Wilt u juridisch advies inschakelen? Neem dan contact op met één van onze letselschadespecialisten.